
Gisteren presenteerde het CDA eerst haar concept verkiezingsprogram, later gevolgd door de kandidatenlijst voor de verkiezingen van 9 juni. Balkenende presenteerde het verkiezingsprogram in een combinatie van terugkijken en vooruitkijken. Hij legde behoorlijk wat nadruk op de ingezette lijn van het kabinet Balkenende en het belang van voortzetting en verdere bezuinigingen. De toon was serieus, een beetje geïrriteerd zelfs. Het was alsof Balkenende zich bijvoorbaat al aan het verdedigen was tegen kritische vragen over de prestaties van zijn eerdere kabinetten en de geloofwaardigheid van een eventueel volgend kabinet Balkenende. Misschien was het ook de druk vanuit de partij die parten begon te spelen. Een druk die hem noodzaakt serieus een daadkrachtig over te komen, maar wat mij betreft een averechts effect heeft. Dieptepunt vond ik het citeren van Kennedy. Balkenende heeft een zwaar vertrouwensprobleem bij de kiezer en dan is zo'n uitspraak totaal ongepast. Dit is niet het moment voor grote retoriek, dit is het moment waarop het CDA ingetogen het vertrouwen terug moet zien te krijgen, kiezer voor kiezer. Als Balkenende zichtbaar geïrriteerd is in de media, is hij over het algemeen het stuur kwijt of het kwijt aan het raken is mijn ervaring. Natuurlijk weet ook ik dat er bezuinigd moet gaan worden en dat we in lastige tijden leven. Een defensieve en nu al kribbige regeringsleider lijkt mij daarbij echter niet de oplossing. Van de ideeën waar het CDA mee kwam kon ik ook niet warm worden. Bezuinigen op het ambtenarenapparaat lijkt mij meer dan prima, staat overigens ook bij praktisch iedere partij op de agenda, maar dat doe je niet door een ministerie van veiligheid in het leven te roepen. Een dergelijk ministerie zou immers in ieder geval raakvlakken hebben met Binnenlandse Zaken, Buitenlandse Zaken, Justitie en Defensie. Ik zie alleen maar meer bureaucratie ontstaan, niet minder. De kandidatenlijst krijgt mij al niet veel enthousiaster. Balkenende had in navolging van D66 verrassingen beloofd, maar als ze er al waren zijn ze mij in ieder geval ontgaan. Dat het rommelt bij het CDA is zichtbaar en als ze hun zaakjes niet heel snel op orde krijgen, dan zou het ze weleens op kunnen breken. Ik voorspel een kabinet zonder CDA.