Borgen

De afgelopen drie weken stond ons volledige televisieschema in het teken van de Deense serie Borgen. We zagen twee seizoenen, in totaal twintig uur, van wat misschien wel één van de meest hoogstaande en meeslepende series ooit zal blijken te zijn. Alles draait om Birgitte Nyborg, leider van de Middenpartij, die vrij onverwacht minister president van Denemarken wordt. De problemen waar ze vervolgens tegenaan loopt zijn voor Nederlanders ook heel herkenbaar: kleine partijen die dwarsliggen, machtsgrepen in de coalitie, profilering in de pers en de enorme tol die het politieke bestaan eist. Zo idealistisch als Birgitte begint aan haar avontuur, zo door de wol geverfd is ze twee seizoenen later. Regelmatig schoot het door mijn hoofd dat dit het verhaal van Femke Halsema had kunnen zijn, had zij partijleider geweest van een iets grotere partij. De overeenkomsten tussen de vrouwen zijn groot: charismatisch, intelligent, betrokken, idealistisch en beiden zijn politieke dieren. Hoe verder we echter in de serie kwamen, hoe meer ik me bedacht dat het misschien wel goed is dat dit Halsema bespaard is gebleven. Politieke macht houdt uiteindelijk niemand helemaal zuiver en eist meer dan goed voor iemand is. In twee seizoenen ziet Nyborg haar huwelijk stranden, haar beste vriend een beroerte krijgen en haar dochter psychiatrisch patient worden. Daarnaast doet ze compromissen waar ze vroeger niet eens over na had willen denken. Het doet mij dus niet dromen over een politieke carriere, maar het is wel prachtige, prachtige televisie van hoge kwaliteit. In maart 2013 volgt het derde, en voor zover het er nu uitziet meteen ook laatste seizoen. Een Amerikaanse remake schijnt ook in de maak te zijn.

Game Change

Onlangs ging op HBO de film Game Change, naar het gelijknamige boek, over de rol van Sarah Palin in de Amerikaanse presidentsverkiezingen van 2008 in première. Over deze veelbesproken verkiezingsstrijd zijn al talloze boeken en documentaires gemaakt. Niet in de laatste plaats door Palin zelf, die een bestseller had met haar boek Going Rogue. Toch biedt deze film een kijkje in de keuken wat we nog niet eerder zagen. We zien een impulsieve beslissing en misverstanden rond de keuze van de kandidaat voor het vicepresidentschap. En we zien vooral een onzekere en onwetende Sarah Palin, die met een scheef zelfbeeld op een toneel komt te staan wat ze met geen mogelijkheid overziet. Voer voor liberalen? Ongetwijfeld. Dat neemt niet weg dat als er ook maar de helft waar is van wat er in Game Change getoond wordt, het nog steeds een schokkend verhaal is. Bijna had de wereld het moeten doen met een vicepresident, of erger nog: met een president, van één van de machtigste landen in de wereld die niets weet van buitenlandse geschiedenis, politiek of economie. En erger nog: een (vice)president die niet in staat is in te schatten naar wie te luisteren en naar wie vooral niet. Die niets snapt van verhoudingen, van culturele spanningen en ieder abstract denkvermogen mist. Het enige verstandige wat ze heeft gedaan is zich niet op het toneel van de verkiezingsstrijd van 2012 begeven. Alhoewel dat volgens mij geen garantie is voor de toekomst. Haar verschijnen op het politieke toneel heeft in ieder geval mooie televisie opgeleverd: voor iedereen die maar een beetje geïnteresseerd is in Amerikaanse politiek is Game Change een must see.

Henk, Ingrid en Alexander

In Henk, Ingrid en Alexander zoekt D66-voorman Alexander Pechtold de dialoog met PVV-stemmers. In uitgebreide gesprekken gaat hij op zoek naar wat hen bewogen heeft, en/of nog steeds beweegt, om op de PVV te stemmen. Alhoewel het om kiezers gaat uit diverse milieus en met diverse achtergronden, zit er een sterke rode draad in de gesprekken. Teleurstelling in het politieke bestel en dan met name in de PvdA voert de boventoon. Eén van de duidelijkste "adviezen" die uit dit boek naar voren komt is dat de PvdA zo snel mogelijk een andere leider moet gaan zoeken. Wat dat betreft is dit boek met het recente aftreden van Cohen alweer ingehaald door de realiteit. Voor de rest spelen angst en onwetendheid een grote rol. Angst voor Europa, voor alles wat onbekend is en oneerlijk lijkt. Het is ook geen gemakkelijke opgave voor de kiezer om echt doordachte keuzes te maken. Neem het gisteren verschenen rapport dat in opdracht van de PVV verscheen over Nederland en de euro. Hoe moet een beetje normaal opgeleide Nederlander hier nu waarde aan hechten? Wilders geeft oorzaak en gevolg relaties die nooit te controleren zijn, zeker niet voor een niet econoom. Als je wilt geloven wat Wilders zegt, klinkt het echter allemaal erg plausibel. In Henk, Ingrid en Alexander doet Pechtold een goede poging om de dialoog aan te gaan met de kiezer en uit te leggen dat de wereld soms net iets anders in elkaar zit dan de grootste mond ons wil laten geloven. Het is daarmee een leuk, leesbaar en niet al te diepgaand boek geworden dat echt wel aan het denken zet. Met Henk, Ingrid en Alexander is de kans echter groot dat Pechtold alleen het publiek bereikt dat hij niet hoeft te overtuigen. Laten we hopen dat hij nog heel veel andere podia vindt om zijn geluid te laten horen.